شرکت صنایع شیلاتی فروغ تابان گلستان

• 1- کاهش وزن ناشی از تنفس، جوانه­زنی و بیماریهای غده را محدود نماید.
• 2- از مخلوط شدن طبقات بذري و ارقام مختلف جلوگیری کند.
• 3- جوانه زنی و سن فیزیولوژیکی غده را کنترل کند.
• 4- علاوه بر موارد گفته شده دستگاههای درجه­بندی، بسته­بندی، کیسه­ها و جعبه­ها هر ساله قبل از شروع فصل و در صورت آلودگی مجدد در طی فصل ضد عفونی شود.

محصول هر مزرعه و واریته قبل و بعد از درجه­بندی و بسته­بندی باید بطور مجزا انبار شود. کیسه­های مورد استفاده جهت بسته­بندی باید نو و کیفیت لازم برای حمل و انبار داری را داشته باشند.

شرایط انبار غیر فنی (معمولی):

• 1- از خطر یخبدان حفاظت کند.
• 2- هوای کافی جریان داشته باشد.
• 3- کف و دیواره­ها ضد عفونی شوند.
• 4- انبار غده بذری نور پراكنده داشته باشد. غده­های سبز پوست سخت­تری داشته و حساسیت کمتری به بیماریها داشته و ارزش بیولوژیکی بالاتری جهت مصرف بذري دارند.
• 5- در صورتی که ارتفاع انبار 4 متر باشد حداکثر تا ارتفاع 3 متری می­توان غده­ها را روی هم انبار کرد جریان هوا با فشار یکنواخت باید هر ساعت به اندازه100 برابر حجم توده سیب­زمینی از میان آن عبور کند.

غده­هایی که در معرض نور قرار گیرند پوستشان سبز می­شود و تغییر رنگ شامل بافت کورتکس نیز می­شود حجم گلیکوآلکالوئید سولانین در غده­های سبز افزایش یافته و به3/0% می­رسد که برای ، سیب­زمینی خوراکی خیلی بالا است.

جدول شرایط انبارداری مناسب

رعایت برخی از نکات نسبتاً ساده و کم هزینه نیز می تواند در انبارهای غیر فنی معمولی قابلیت نگهداری سیب زمینی را افزایش دهد.

که اهم آن عبارتند از:

• 1- حفر یک کانال طولی بتونی به عمق نیم متر و عرض نیم متر به ازای هر 4 متر عرض انبار: این امر باعث تبادل هوای کف توده سیب­زمینی با هوای بیرون خواهد گردید و ضمن رساندن اکسیژن به غده­های پائین توده از تجمع گرمای ناشی از تنفس خواهد کاست. روی کانال حفر شده را با الوار و یا نرده پوشانیده و غده­های سیب­زمینی را انبار کنید.
• 2- ریختن آب به داخل کانال به ارتفاع حدود 20 سانتی­متر: آب موجود در داخل کانال رطوبت مورد نیاز برای ترمیم غده­های رخمی و ضرب دیده را تأمین کرده و از کاهش وزن غده­ها در اثر تبخیر جلوگیری کرده و در نتیجه غده­ها چروکیده نخواهند شد. این امر تا حدود زیادی در کنترل پوسیدگی خشک سیب­زمینی (فوزاریوم) نیز مؤثر خواهد بود. برای تأمین مداوم آب درکانال می­توان از سیستم شناورهای کولر آبی معمولی استفاده کرد.
• 3- در صورتی که فن مناسب در محل اتصال کانال به دیواره انبار نصب شود و هوای بیرون را از روی آب کانال به جریان بیندازد رطوبت و اکسیژن مورد نیاز با کیفیت بهتری تأمین خواهد شد.
• 4- قرار دادن یک لوله قطور مشبک بصورت عمودی در وسط توده عمل تهویه را بهینه خواهد کرد.
• 5- باید توجه کرد که ارتفاع توده سیب­زمینی از 3 متر تجاوز نکند و تا سقف انبار حداقل یک متر فاصله حفظ شود.
• 6- استفاده از کولر آبی نیز جهت تهویه و تأمین رطوبت کارساز خواهد بود در این روش لوله­های پلاستيكي مشبک و قطور در کف و یا حداکثر به ارتفاع یک متر از کف انبار در سرتاسر طول انبار تعبیه شده و هوای مرطوب از بیرون توسط کولر به این کانالها هدایت شده و از طرف دیگر انبار خارج می­شود.
• 7- از نگهداری سیب­زمینی در کیسه­های بدون منفذ نظیر کیسه­های کودی،شكري وآردي جداً اجتناب شود و در صورتی که قرار است سیب­زمینی در کیسه نگهداری شود مناسب­ترین آنها کیسه­های گونی کنفی و یا کیسه­های پلی­اتیلنی مشبک(توري) می­باشد.
• 8- وجود نور غیر مستقیم و پراكنده در انبار سیب­زمینی از جنبه­های مختلف مفید بوده و مهمترین آن جلوگیری از تولید جوانه­های طویل و سفید در طول دوره انباری می­باشد ولی وجود نور در انبارهای سیب­زمینی خوراکی به دلیل تولید گلیکوالکالوئید سولانین در غده که سمی می­باشد توصیه نمی­شود.
• 9- شطوح انبار باید بدون خلل و فرج بوده تا امکان شستشو و ضد عفونی کردن فراهم باشد.
• 10- به منظور تسهیل عملیات تهویه و هوا دهی در کف و دیواره­های انبار پالت چوبی قرار داده شود.
• 11- به منظور جلوگیری از ورود حشرات و آفات بر روی تمام پنجره­ها توری نصب شود.
• 12- عمل تهویه و تأمین رطوبت در طی پر شدن انبار و یک ماه پس از آن اهمیت بیشتری دارد.
• 13- در صورت وجود امکانات طبیعی در محل نظیر چشمه و قنات بهتر است که انبارها بر روی کانال آب احداث شوند به نحوی که آب از یک طرف انبار وارد و از طرف دیگر آن خارج شود این کار علاوه بر تأمین رطوبت در زمستان نیز موجب تعدیل دمای داخل انبار شده و تا حدود زیادی از یخ­زدگی غده­ها پیشگیری خواهد کرد.
• 14- در صورت وجود بید سیب­زمینی در محل و گرم بوده هوا در زمان انبار کردن بهتر است روی توده با کاه و کلش و ترجیحاً با برگ اکالیپتوس پوشانده شود این امر خسارت بید را که در شرایط گرم یک آفت مهم انباری می­باشد تا حد زیادی کاهش خواهد داد.

توضيحات اضافي:

اكثريت كشاورزان سيب زميني كار داراي امكانات انباري هستند كه تنها با صرف هزينه نه چندان زياد مي توانند انبار سنتي خود را به انبار فني و مناسب تبديل كنند

از جمله موارد بسيار مهم وحداقلي:

تامين پالت

تامين رطوبت با جاري كردن تناوبي آب در كف انبار

استفاده از پنجره هاي روبرو جهت تهويه

استفاده از دماسنج ماكزيمم و مينيمم به قيمت حدود 8000 تومان

خاكريزي پشت ديوارهاي جانبي در صورت امكان جهت جلوگيري از تبادل حرارتي

نصب فن مناسب ورودي و خروجي واستفاده كليد قابل تنظيم ويا فتوسل(قيمت 7000 تومان) كه عمليات هوادهي شبانه را خودكار انجام ميدهد

استفاده از كيسه هاي توري بدلايل زير:

با توجه به وزن مناسب كمترين آسيب طي حمل از مزرعه به انبار وراحتي كارگران بار گيري وتخليه

تهويه بسيار عالي بطوريكه محموله انبار شده در گوني توري شبيه به محموله فله عمل مي كند

شكل مناسب جهت بازار پسندي محصول

عدم تجمع گازهاي تحريك كننده جوانه زني

دماي يكنواخت در كل محموله

امكان رسيدن رطوبت به كل محموله

كاهش خسارت انواع بيماريهاي عامل پوسيدگي

اقتصاد انبار :

در اين قسمت با توجه به عوامل زياد موثر تنها روش بسته بندي را بررسي مي كنيم.

قيمت هر كيسه شكري ويا كيسه شيميايي حدود 130 تومان پس به ازاي هر كيسه 45 كيلوگرم بهاي تمام شده به ازاي هر كيلو محصول حدود 3 تومان

قيمت هر كيسه توري حدود 160 تومان پس به ازاي هر كيسه 33 كيلو گرم بهاي تمام شده به ازاي هر كيلو گرم محصول حدود 5 تومان

با مقايسه ارقام فوق به ازاي هر تن محصول در صورت استفاده از كيسه توري زارع تنها 2000 تومان بيشتر هزينه كرده است لذا با توجه به مزاياي فراوان كيسه هاي توري اين مبلغ بسيار ناچيز مي باشد از طرف ديگر متاسفانه بدليل عدم خلاقيت در كارخانه هاي توليد كيسه كشور هنوز رقم 5 ميليون تن توليد سيب زميني كشور ونياز اين توليد به كيسه هاي استاندارد درك نشده ووزارت جهاد كشاورزي نيز در اين زمينه قصور كرده ونتيجه بي اهميت انگاشتن اين موضوع برابر با حدود 5 درصد ضايعات انباري بميزان حداقل 200000 تن محصول معادل 60ميليارد تومان مي باشد.