تاریخچه شیلات

     تاریخچه شیلات پرورش‌ انواع‌ آبزیان‌ (انواع‌ ماهی‌ و میگو)، صید آبزیان‌ در آب‌های‌ شمال‌ وجنوب‌ کشور، فرآوری‌ محصولات‌ دریایی‌ و توزیع‌ و فروش‌ آن‌ در بازارهای‌داخلی‌ و بین‌المللی‌، مجموعه‌ فعالیت‌ اقتصادی‌ سودآوری‌ را تشکیل‌ می‌دهدکه‌ ضمن‌ ایجاد اشتغال‌ برای‌ مهارت‌های‌ گوناگون‌ نیروی‌ انسانی‌، درآمد ارزی‌مناسبی‌ را نیز برای‌ اقتصاد کشور به‌ ارمغان‌ می‌آورد.      صید و صیادی‌ در آب‌های‌ شمال‌ و جنوب‌ کشور، سابقه‌ای‌ طولانی‌ دارد. اماپرورش‌ آبزیان‌ (انواع‌ ماهی‌ و میگو) بیش‌ از یک‌ دهه‌ در ایران‌ قدمت‌ ندارد.در حالی‌ که‌ زمینه‌های‌ بسیار مستعدی‌ برای‌ سرمایه‌گذاری‌ و شکوفایی‌ این‌بخش‌ موجود است‌. در خصوص‌ صنایع‌ فرآوری‌ تولیدات‌ دریایی‌ (انجماد،بسته‌بندی‌، تبدیل‌ و تولید انواع‌ غذاهای‌ دریایی‌ و...) نیز می‌توان‌ گفت‌، تقریباکار مهمی‌ در اقتصاد کشور صورت‌ نگرفته‌، در حالی‌ که‌ فعالیت‌های‌ این‌ بخش‌از صنعت‌ شیلات‌، ارزش‌ افزوده‌ بسیار بالا، زمینه‌ گسترده‌ برای‌ صدورفرآورده‌ها به‌ بازارهای‌ جهانی‌ و ایجاد اشتغال‌ مولد و پایدار در کشوردربردارد و ضرورت‌ دارد در این‌ زمینه‌ فعالیت‌های‌ عمده‌ای‌ صورت‌ پذیرد.      در خصوص‌ زمینه‌های‌ آبزی‌پروری‌ و صید و صیادی‌ در ایران‌، زمینه‌های‌مستعد برای‌ سرمایه‌گذاری‌ صادرات‌گرا در زیربخش‌ شیلات‌، مسایل‌ مربوطبه‌ آموزش‌، مطالعات‌ و تحقیقات‌ .    ریشه‌ لغوی‌ شیلات‌ از کلمه‌,شیل‌, است‌. ,شیل‌, ابزار صیدی‌ بود که‌جهت‌ صید ماهیان‌ سفید در شمال‌ کشوراستفاده‌ می‌شد و جمع‌ آن‌ شیلات‌ است‌.     در زمان‌ محمدشاه‌ قاجار، دولت‌ نیازمبرمی‌ به‌ پول‌ داشت‌، در نتیجه‌ امتیازبهره‌برداری‌ از ذخایر دریای‌ خزر درمقابل‌ ۶۵ هزار ریال‌ در سال‌ به‌ شخصی‌به‌ نام‌ ,عبدل‌, از اتباع‌ روسیه‌ واگذار شد.     در سال‌ ۱۲۵۵ شخصی‌ به‌ نام‌,لیانازوف‌, در قبال‌ پرداخت‌ سالانه‌ ۵۰۰هزار ریال‌ تا ۲۷ سال‌ بهره‌برداری‌ ازآب‌های‌ دریای‌ خزر را به‌عهده‌ گرفت‌.پس‌ از وی‌ این‌ قرارداد به‌ پسرش‌ منتقل‌شد.     پس‌ از وی‌ مدتی‌ نیز شخصی‌ به‌ نام‌,وانتسف‌, از حوزه‌ جنوبی‌ دریای‌ خزربهره‌برداری‌ کرد.     از سال‌ ۱۳۰۶ شرکت‌ مختلط ماهی‌ایران‌ و شوروی‌ برای‌ مدت‌ ۲۵ سال‌ ازذخایر آبزی‌ دریای‌ خزر بهره‌برداری‌کرد.     از سال‌ ۱۳۳۱ تا ۱۳۴۶ شرکت‌سهامی‌ شیلات‌ ایران‌ زیرنظر وزارت‌کشاورزی‌ و منابع‌ طبیعی‌ کار بهره‌برداری‌از دریای‌ خزر را عهده‌دار شد. قبلا این‌شرکت‌ تحت‌ پوشش‌ وزارت‌ دارایی‌ بود.با انحلال‌ این‌ وزارتخانه‌، شرکت‌ سهامی‌شیلات‌ ایران‌ زیر نظر وزارت‌ کشاورزی‌قرار گرفت‌، اما در سال‌ ۱۳۶۶ با پیام‌حضرت‌ امام‌ خمینی‌ (ره‌) این‌ شرکت‌ به‌وزارت‌ جهاد سازندگی‌ الحاق‌ گردید و تاامروز نیز زیرنظر این‌ وزارتخانه‌ انجام‌وظیفه‌ می‌کند.